اثبات واجب تعالى مفهوم وجود ، يعنى هستى ، به لحاظ عقلى و تصور فكرى چهار قسم تصور دارد : اول : جهت تقييديه و جهت تعليليه داشته باشد . دوم : تنها جهت تعليليه داشته باشد . سوم : فقط جهت تقييديه داشته باشد . چهارم : جهت تقييديه و جهت تعليليه نداشته باشد . البته چيزى كه مشمول مفهوم موجود باشد و فقط جهت تقييديه داشته باشد لا غير ، وراى عالم تصور و در عالم خارج وجود نداشته تا مصداق مفهوم موجود باشد . امثلهء اقسام سه‌گانه در ضمن بيان مثال معلوم خواهد شد . اگر تمام اين سلسلهء نظام وجودات ممكنهء دار تحقق را به ذهن آورده و ماهيات و حدود وجودات را در دار التجزية العقليه از موجودات گرفته و در يك سلسله منظم نماييم و صرف الوجود مجرد از ماهيات را در دستهء ديگرى در مقابل ماهيات روبروى هم قرار دهيم ، ماهيات من حيث هى هى چيزى نبوده ؛ نه موجود و نه معدوم مىباشند و مفهوم هستى بر آنها صدق نمىكند . و اما وجودات چون بالفرض وجودات ممكنه‌اند ، علة العلل و مبدأ المبادى لازم داشته تا خلعت وجودى موجودات از او باشد . سپس اين وجودات را بر آن سلسله ماهيات كه بنفسها نه موجود و نه معدوم هستند و مفهوم هستى بر آنها صادق نيست ، منطبق مىنماييم . بعد از انضمام و معانقه وجود با ماهيت ، ماهيت به بركت وجود هستى يافته و از اين اتحاد و يگانگى چنان اثر وجود را